• Sjoerd Vredenberg geeft uitleg over de restauratie

    Ali van Vemde

Restauratie Engels orgel bijna klaar: feestelijke ingebruikname op 2 november

WIJK BIJ DUURSTEDE Wat is het een enorme klus geweest! En wat is er met ontzettend veel enthousiasme door de vrijwilligers aan gewerkt. Maar nu is het werk bijna klaar. Het imposante orgel heeft een prachtige plek gekregen in de Grote Kerk. Op 2 november, om 19.30 uur, zal het Harrison & Harrison orgel feestelijk in gebruik worden genomen. Wilt u er bij zijn, meld u dan aan via www.scgk.nl/ingebruikname. Dit is het begin van het inaugeratiefestival van 2 november tot en met 15 december.

Ali van Vemde

Sjoerd Vredenberg is één van de vrijwilligers en hij laat zien wat er de afgelopen jaren allemaal is gebeurd. "Ondanks dat het een enorme klus is geweest, zou ik het zo weer doen." In oktober 2016 is het orgel opgehaald uit Engeland. Er volgde een periode van rekenen, tekenen en heel goed nadenken over de gevolgen van aan te brengen veranderingen. En dan begint het demonteren, het opslaan en uiteindelijk het plaatsen in de kerk. "Heel bewust hebben we het orgel in de kerk geplaatst, zodat belangstellenden het traject goed kunnen volgen." En dan begint de leuke fase van de klus en wordt het orgel helemaal opgebouwd. En dan nu, eindelijk, de laatste weken. Sjoerd: "Alles gaat het weer doen. Aan de klank hoeven we niets te doen, die is meteen heel mooi."

MEGAKLUS Zonder alle vrijwilligers zou dit nooit zijn gelukt. Een rondje om het orgel laat zien wat er allemaal is gebeurd. Een van de grote klussen was de Swell windlade. Hier is maanden aan gewerkt. Na het plaatsen van de Swell lade kon ook de Swell kast worden geplaatst. Er zijn zes oorspronkelijke windladen die allemaal uit elkaar zijn geweest, zijn schoongemaakt en gerestaureerd. Meubelmaker Arjan de Wit uit Langbroek, die lang werkzaam is geweest in de orgelbouw, heeft een knap staaltje werk geleverd. Hij maakte het nieuwe kaswerk. De vier spanten vormen met de vier nieuwe tussenstijlen een geheel en vormen de ronde koof. Aan het uiteinde de 21 pijpen van het hoofdfront, drie pijpvelden van elk 7 pijpen, Leuk detail is dat het orgel in de kerk in Engeland a-symmetrisch was. Omdat het orgel zich in de toren bevond was er een deurtje in het orgel naar de trap van de toren. Dit is nu veranderd. Sjoerd: "We hebben gekeken hoe Harrison dit zou doen en het op zo'n manier gedaan. Met iemand als Arjan is het echt een stuk vakwerk geworden. Dat is ook de reden dat dit project mogelijk is. Met betrokken vrijwilligers uit de omgeving hebben we oplossingen bedacht en kunnen realiseren. Dat is alleen zo mogelijk." Een vermelding verdient ook de windmotor, die op de kop is geplaatst. Er werd een extra aanzuigkap aan de zijkant van de motor geplaatst met een regulerende klep aan de onderkant zodat het veilig en goed geïsoleerd is. Recentelijk zijn ook de klavieren van het orgel belegd. De onderste toetsen waren belegd met kunststof. In het verleden gebeurde dat met ivoor, nu is er voor gekozen om dat met been van runderbotten te doen. Dit werk is uitbesteed aan Martin Butter. Het schilderwerk wordt door een restaurateur gedaan in 19e-eeuwse Engelse stijl. Sander Booij: "Je moet de bouw recht doen door het instrument terug te brengen zoals de bouwer dat zou hebben gedaan." Ieder onderdeel van het orgel heeft zo z'n eigen verhaal.

STAN LAUREL Heel bijzonder is de relatie die Stan Laurel, de dunne van het duo Laurel en Hardy, heeft met het orgel. Laurel werd in 1890 geboren en woonde in dezelfde straat waar ook de St. Peter's Church staat. In deze kerk werd hij in 1891 gedoopt. Er is een aantal Nederlandse organisten die in de kerk de stomme film vertonen en te combineren met improviseren op het orgel. Een van deze organisten zal op vrijdag 6 december deze happening verzorgen.

INAUGERATIEFESTIVAL Zes weken lang duurt de formele ceremonie. Deze begint op 2 november met een terugblik op het project, orgeldemonstratie, zang en orgelmuziek. Tijdens deze avond is de officiële overdracht. Direct daarna, op zondag 3 november om 9.15 en 11.00 uur zijn de eerste erediensten met het Engelse orgel, Cantique; om 16.00 uur de Choral Evensong met Oriolus (Maarn). Zaterdag 9 november gaan kinderen een orgeltje bouwen tijdens Orgelkids. Het Wijks Vocaal biedt op 16 november een Engels programma. Zondag 24 november, om 16.00 uur: Octagon, Requiem van Fauré en wereldpremière van een door Reitze Smits gecomponeerd werk voor het orgel en koor. Zondag 1 december om 16.00 uur Choral Evensong met Kamerkoor Cantiago. Vrijdag 6 december om 20.00 uur Laurel & Hardy (stomme) film begeleid met orgel en zondag 15 december om 17.00 uur de afsluiting met Roden Girl Choristers, Festival of Lessons & Carols.