• Pastor Adri Verweij gaat nog regelmatig voor in diensten in de hele regio.

    Martin Leijen
  • Adri Verweij 50 jaar geleden bij zijn eerste mis in Schalkwijk, geflankeerd door zijn ouders Mien en Leen Verweij.

    Familie Verweij

50 jaar pionierswerk: Adri Verweij viert gouden jubileum

Margriet Hunse

Op zondag 23 juni viert pastor Adri Verweij uit Odijk zijn gouden priesterjubileum. Verweij had als priester een bijzondere loopbaan. Hij werkte als pastor, maar nooit bij een vaste parochie.

Aan de muur in de keuken van de pastorie in Odijk hangt een schilderijtje van een klein wit daggeldershuis. Het is het geboortehuis in Schalkwijk van Adri Verweij. ,,Het huis bestaat niet meer. Op een dag is er een vrachtauto tegenaan gereden en er viel niets meer te redden." Zijn ouders waren echte dorpsmensen. Vader Leen was postbode. ''Hij bracht de post, de medicijnen en het nieuws rond," zegt Verweij. Zijn moeder Mien beheerde de sporthal, ,,ze kende iedereen van kleuterschool tot bejaardenhuis." Het gezin had vijf kinderen. In Schalkwijk werden veel zonen tot priester opgeleid, maar voor de jonge Adri, afkomstig uit een arbeidersgezin, was het toch wel bijzonder om door te leren voor priester.

JEUGDWERK Verweij volgde de theologieopleiding net na het 2e Vaticaanse concilie. Dat was een roerige periode voor de kerk, er veranderde in korte tijd veel. Van de 125 jongens die tegelijk met Adri toelatingsexamen deden werden er uiteindelijk slechts 4 tot priester gewijd. De wijding vond plaats in Zwolle op 21 juni 1969. Van zijn eerst mis in Schalkwijk een dag later heeft Verweij nog prachtige foto's. Het hele dorp werd versierd, alle meisjes droegen witte jurkjes en de fanfare liep voorop. Tijdens zijn studie was de jonge Adri hopman bij de Driebergense scouting. Na zijn afstuderen wilde hij graag jeugdwerk blijven doen. Na een gesprek met Kardinaal Alfrink vond de bekende priester Henri Nouwen een post voor hem als jeugdpastor in elf dorpen rond Zutphen. Dat viel in het begin niet mee. ,,Die dorpen hadden allemaal een plaatselijke pastoor waarvan er enkelen wel erg hechtten aan hun werkzaamheden," zegt Verweij met gevoel voor understatement. De jongeren wisten pastor Verweij gelukkig uitstekend te vinden.

OMROEPPASTORAAT Na 8 jaar Zutphen werkte Verweij 7 jaar in Arnhem-Zuid, een nieuwbouwwijk waar nog geen infrastructuur was. In 1984 vertrok hij naar het omroeppastoraat van RKK, toen nog verbonden aan de parochie aan 't Zand in Amersfoort. Het was een linkse, politiek bewuste parochie. Elke week maakten Verweij en zijn collega's een radio-uitzending. 'Postbus 900' was de brievenrubriek waarin onderwerpen werden behandeld die in de kerk soms nog onbespreekbaar waren. ,,Dit ontwikkelde zich tot een vorm van anoniem pastoraat. Juist door de afstand werkte het goed," zegt Verweij. ,, Het waren vaak onderwerpen waar de omgeving niets van mocht weten. Geheime relaties, abortus, euthanasie, alcoholisme, en ja, ook seksueel misbruik binnen pastorale relaties." Met de collega's van het IKON Radiopastoraat richtte hij een stichting op waar seksueel misbruik binnen pastorale relaties gemeld konden worden. ,,Kardinaal Simonis vond dat ongepast, hij was er tegen. Maar na een paar jaar pakte de kerk het onderwerp zelf toch op en werd er een kerkelijk meldpunt opgericht. De ruimte voor aandacht voor seksueel misbruik was nu binnen de kerk afgedwongen, haast tegen de zin van de kerk in. De commissie Deetman was het uiterste resultaat daarvan." Verweij vond zijn werk bij het omroeppastoraat ,,niet gemakkelijk, maar wel zeer zinvol. We hebben eens berekend dat we per persoon zeker 5000 contacten per jaar hadden."

OUDERENPASTORAAT Na 9 jaar Amersfoort verhuisde het omroeppastoraat naar Lelystad. Verweij werkte daar nog drie jaar, maar wilde toen iets anders. Weer ging hij naar de bisschop met het voorstel om iets nieuws te ontwikkelen: het ouderenpastoraat. Vanuit Overvecht kreeg hij de ruimte om het ouderenpastoraat voor de stad Utrecht en vervolgens de hele provincie te ontwikkelen. In 2003 verhuisde Verweij naar de pastorie in Odijk. Hij had er meteen het gevoel dat hij weer thuis was. Merkwaardig genoeg werd hij twee weken voor zijn pensioen ontslagen. ,,Het bisdom ging reorganiseren, en mijn functie werd opgeheven."

ERVARINGSDESKUNDIGE Echt met pensioen ging Verweij niet, hij gaat regelmatig voor in kerkdiensten in de hele regio. Als deskundige en -inmiddels- ervaringsdeskundige wordt hij regelmatig geraadpleegd over het ouderenpastoraat. Een paar jaar geleden kreeg hij een beroerte waar hij een fysieke beperking aan overhield. Sinds die tijd ondervindt hij nog meer dat mensen aan hem geven wat hij zelf altijd voor anderen heeft willen doen: nabij zijn. ,,Ik hoop dat daar tijdens de jubileumviering op 23 juni iets van zichtbaar en voelbaar is. Het thema van de eucharistieviering is afkomstig uit een lied van Huub Oosterhuis: "Gij die mijn leven zo geleid hebt tot hiertoe, dat ik nog leef!" Want ik besef dat het ook heel anders had kunnen lopen."

BOEKPRESENTATIE De feestelijke eucharistieviering is op zondag 23 juni om 11 uur in de Heilige Nicolaaskerk in Odijk, en wordt gevolgd door een receptie met drankje en hapje. Dan wordt ook het boek gepresenteerd dat Adri Verweij schreef als eerbetoon aan zijn ouders. Belangstellenden zijn van harte uitgenodigd om de dienst bij te wonen en Adri Verweij te feliciteren met zijn jubileum.